Edukacja ekologiczna

Edukacja ekologiczna ma obecnie szczególne znaczenie w okresie dużego zanieczyszczenia środowiska i nieracjonalnego wykorzystywania nieodnawialnych surowców. Wraz ze wzrostem dobrobytu społeczeństwa ludzie nabywają coraz więcej produktów, które często bywają zbędne. Podążanie za modą powoduje, że ludzie często pozbywają się sprawnych przedmiotów. To właśnie sposób myślenia jest głównym problemem na drodze do lepszego gospodarowania zasobami. W środkach masowego przekazu nie ma równowagi pomiędzy przekazem informacji a wpływem konsumpcjonizmu na środowisko. [1]

Edukacja ekologiczna jest szansą dla obecnych i przyszłych pokoleń, zmiana sposobu myślenia jest konieczna i wymaga dużego nakładu pracy. Aby efekty tych działań były trwałe, należy uświadomić społeczeństwo, że wszyscy jesteśmy zależni od środowiska, co wpływa również na stan zdrowia ludzi. Pomimo szeroko prowadzonej kampanii informacyjnej
o prawidłowej segregacji odpadów, ten problem wraca i nadal jest obecny w przestrzeni publicznej. Mimo to należy pójść krok dalej i uczyć społeczeństwo w zakresie minimalizacji powstawania odpadów oraz rozwoju gospodarki o obiegu zamkniętym. [2]

Gospodarka obiegu zamkniętego opiera się na usługach, a nie na posiadaniu rzeczy. Specjalistyczne punkty oferujące usługi mogą mieć sprzęt dobrej jakości, serwisowany przez specjalistyczną firmę. W takim podejściu odchodzimy od posiadania, a skupiamy się na usługach tworząc miejsca pracy dla innych. Często taka koncepcja sprzyja nawiązywaniu więzi społecznych, gdyż sąsiedzi użytkując ten sam sprzęt w okolicy stają się aktywnymi członkami danej wspólnoty.

Edukacja ekologiczna powinna opierać się na trzech komponentach: kształtowaniu świadomości, zmianie postaw oraz podejmowaniu konkretnych działań. Kluczowa jest motywacja do podejmowania konkretnych działań. Taki system wymaga jednak czasu.
W Polsce pomimo prowadzenia edukacji ekologicznej od dłuższego czasu nadal efekty nie są zadowalające. Obok zajęć teoretycznych uczestnicy szkoleń i kursów powinni poznać praktyczną stronę gospodarki odpadami. Edukację należy opierać na przykładach. Trudno jest wyobrazić sobie 9 milionów ton jedzenia, które jest wyrzucane każdego roku w Polsce. Jednak, gdy te dane przedstawimy za pomocą 220 tysięcy wagonów pociągowych odpadów z jedzeniem to działa już zupełnie inaczej na wyobraźnię odbiorców.

Wyedukowane społeczeństwo w zakresie ekologii jest bardziej świadome podczas nabywania dóbr. Natomiast dużym problemem jest niedocenianie realnego własnego wpływu na środowisko, konsumenci realnie wpływają na producentów, motywując ich do zmiany sposobu produkcji i wprowadzania bardziej zrównoważonych rozwiązań. Na podstawie badań zaobserwowano fakt, że wraz z wiekiem zainteresowanie środowiskiem maleje,[3] zatem ciągła edukacja ekologiczna nadal ma znaczenie.


[1] Kowalska A., Sobczyk W., Korzec K., (2020). Rola edukacji społeczeństwa w koncepcji gospodarki cyrkularnej, http://doi.org/10.29227/IM-2020-01-18

[2] Tamże s. 113

[3] Tamże s. 116